Öğrenci - Yatay Geçiş Nedir? Yatay Geçiş Nasıl Yapılır

Yatay geçiş,  ÖSYM’nin gerçekleştirdiği Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarına göre bir üniversitenin tercih ettiği programına yerleşen öğrencilerin, eğitim gördükleri üniversiteden memnun kalmadıkları durumda eğitimlerini başka bir üniversitede sürdürmek için gerçekleştirdikleri uygulamadır. Yatay geçiş nedir? Yatay geçiş yapmak isteyen öğrencilerin uymak istedikleri kurallar nelerdir? Yatay geçiş nasıl yapılır? Yatay geçiş türleri nelerdir? Merak edilen tüm bu soruların yanıtlarını aşağıda sizin için bir araya getirdik.

Yatay Geçiş Nedir?

Yatay geçiş, bir üniversitenin bir bölümünde eğitim gören öğrencinin, eğitimine başka bir üniversitenin aynı bölümünde veya başka bir üniversitede farklı bölümde devam etmesini sağlayan sistemdir. Belirli şartları yerine getiren tüm öğrenciler için yatay geçiş bir haktır. Yatay geçiş hakkından yararlanmak isteyen öğrencinin not ortalaması, ÖSYM puanı gibi belirleyiciler bulunmaktadır. Belirtilen nitelikleri taşıyan öğrenciler, hangi sınıfta olursa olsun, yatay geçiş yapılabilmektedir.

Yatay Geçiş Nasıl Yapılır?

Yatay geçiş Yükseköğretim Kurulu’nun (YÖK) mevzuatına göre yapılır. YÖK tarafından düzenlenen yasal mevzuat kapsamında öğrenciler, farklı üniversitelerin bölümleri ile eşdeğer olan diploma programı için yatay geçiş başvurusunda bulunabilir. 
Yükseköğretim kurumlarının belirlenen yatay geçiş kontenjanları ile başvuru ve değerlendirme takvimi, her sene düzenli olarak YÖK internet sayfasında ilan edilir. 
Kurumlar arası yatay geçiş yükseköğretim kurumlarının aynı düzeydeki eşdeğer diploma programları arasında ve Yükseköğretim Kurulu tarafından yayınlanan kontenjanlar çerçevesinde yapılır. Kurumlar arası yatay geçiş için öğrencinin, kayıtlı olduğu programda bitirmiş olduğu dönemlere ait genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 60 olması şarttır. Not ortalaması başarı şartını sağlayamayan, ancak merkezi yerleştirme puanı geçiş yapmak istediği diploma programının taban puanına eşit veya yüksek olan adaylar yatay geçiş başvurusu yapabilir.  Önlisans programlarında, yatay geçiş kontenjanları ile başvuru ve değerlendirme takvimi ikinci yarıyıl için Ocak ayı, üçüncü yarıyıl için ise Temmuz ayı içinde ilan edilir. Lisans programlarında; dört yıllık eğitim verenlerde ikinci ve üçüncü sınıfları için, beş yıllık eğitim verenlerde ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıflar için, altı yıllık eğitim verenlerde ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci sınıflar için yatay geçiş kontenjanları ile başvuru ve değerlendirme takvimi Temmuz ayı içinde ilan edilir.
Takvime uygun şekilde yatay geçiş yapmak istediği üniversiteye başvuran öğrencilerin başvuruları, ilgili fakültelerin komisyonları tarafından incelenir ve uygun görülen öğrenciler kesin kayıt yaptırmaya hak kazanırlar.

Yatay Geçiş İçin Gereken Belgeler

Yatay geçiş için Üsküdar Üniversitesi’ne başvuru sırasında öğrencilerden istenen belgeler şunlardır:

  1. Başvuru Formu
  2. Öğrenci Belgesi
  3. Transkript
  4. ÖSYS sonuç belgesi (öğrencinin kayıt yaptırdığı yıla ait Puan Kartı ve Yerleştirme Belgesi)
  5. Disiplin durumunu belirten belge (transkript üzerinde disiplin durumu belirtilmiş ise ayrıca belge istenmez.)
  6. Lise diplomasının  fotokopisi
  7. Ders planı
  8. Ders içerikleri
  9. Kayıtlı olunan üniversiteden alınan yatay geçişine engel bir durum olmadığına dair belge
  10. Yurtdışından yapılacak başvurular için ayrıca, öğrenim görülen yükseköğretim kurumunun Yükseköğretim Kurulunca tanındığına ilişkin denklik belgesi.

Başvurular Üsküdar Üniversitesi Öğrenci İşleri Direktörlüğü’ne yapılmaktadır. Başvurular ilgili fakültelerin komisyonları tarafından incelenir ve uygun görülen öğrenciler kesin kayıt yaptırmaya hak kazanırlar.

Kesin kaydını yaptıran öğrencilerin sundukları belge ve bilgilerin doğru olmadığı anlaşılırsa, hangi yarıyılda olursa olsun tespit edildiği andan itibaren Yükseköğretim Kurumu ile ilişkileri kesilir. Söz konusu öğrenciler Yükseköğretim Kurumlarından ayrılmışlarsa kendilerine verilen tüm belgeler (diploma dahil) iptal edilir ve haklarında yasal işlem yapılır.

Yatay Geçiş Yöntemleri Nelerdir?

Başka bir üniversiteden Üsküdar Üniversitesine yatay geçiş yapmak isteyen öğrenciler iki farklı yöntem ile yatay geçiş yapabilirler: Not Ortalaması İle Geçiş ve Merkezi Yerleştirme Puanı İle Geçiş.
Not ortalamasına göre yatay geçiş yapacak öğrencinin genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 60(4.00 üzerinden 2.29) olması gerekmektedir. Öğrenci yatay geçiş yapabilmek için not ortalaması şartını taşımıyorsa, öğrencinin sınava girdiği yıl yatay geçiş yapmayı düşündüğü bölüm/program ile ilgili merkezi yerleştirme puanının girmek istediği bölüm/programın o yılki taban puanına eşit veya yüksek olmalıdır.
Not ortalaması ile yatay geçiş yapmak için, öğrencinin not ortalamasının yüksek olması gerekmektedir. Sınırlı yatay geçiş kontenjanları yüzünden, en yüksek ortalamaya sahip olan öğrencinin şansının daha yüksek olduğu görülür. 
Kurumlar arası yatay geçiş için öğrencinin, kayıtlı olduğu programda bitirmiş olduğu dönemlere ait genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 60 olması şarttır.
Üsküdar Üniversitesinin belirlediği kurallara göre, kurum içi yatay geçiş için, öğrencinin, kayıtlı olduğu programda bitirmiş olduğu dönemlere ait ağırlıklı genel not ortalamasının 4 üzerinden en az 2.00 olması şarttır.

KURUM DIŞI YATAY GEÇİŞ KOŞULLARI

  1. İsimleri aynı olan veya ilgili yönetim kurulları tarafından içeriklerinin en az yüzde sekseni aynı olduğu tespit edilen diploma programları arasında yatay geçiş başvurusu yapılabilir. 
  2. Ön lisans programlarının ikinci ve üçüncü yarıyıllarına; lisans programlarının ikinci ve üçüncü sınıflarına yatay geçiş başvurusu yapılabilir. 
  3. Diğer üniversitelerden yatay geçiş başvurusu için öğrencinin genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 60 (4 üzerinden 2.29) olması gerekmektedir. 
  4. Üçüncü maddedeki başarı şartını sağlayamayan ancak merkezi yerleştirme puanı geçiş yapmak istediği diploma programının taban puanına eşit veya yüksek olan adaylar yatay geçiş başvurusu yapabilir. 

Merkezi Yerleştirme Puanı ile Yatay Geçiş

Öğrencinin kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanı, geçmek istediği diploma programının taban puanına eşit veya yüksek olması durumunda, öğrenci, hazırlık sınıfı ve son sınıf dahil olmak üzere yatay geçiş için başvuru yapabilir.
Merkezi yerleştirme puanı ile yatay geçiş yapmak isteyen öğrenciler, kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme (ÖSYM) puanı, geçmek istediği programın taban puanına eşit veya yüksek olması durumunda, başarı durumuna ve program eşdeğerliğine bakılmaksızın hazırlık sınıfı, ara sınıflar ve son sınıf dahil olmak üzere yatay geçiş için başvuru yapabilir. Yurdumuzda ve KKTC’deki (KKTC’deki üniversitelerden sadece güz dönemi için başvuru yapılabilir.) Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sistemi Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda yer alan yükseköğretim kurumlarına kayıt yaptırmış adaylar başvuru yapabilirler. Yurt dışındaki diğer yükseköğretim kurumlarına kayıt yaptırmış adaylar başvuru yapamazlar.

KURUM İÇİ YATAY GEÇİŞ KOŞULLARI

  1. Ön lisans diploma programlarında ikinci yarıyıl ve üçüncü yarıyıl başlarında, lisans diploma programlarında ikinci sınıf ve üçüncü sınıf başlarında yatay geçiş başvurusu yapılabilir.
  2. Kurum içi yatay geçiş için öğrencinin, kayıtlı olduğu programda bitirmiş olduğu dönemlere ait ağırlıklı genel  not ortalamasının 4 üzerinden en az 2.00 olması şarttır.
  3. Üniversite bünyesindeki aynı düzeyde fakat farklı merkezi yerleştirme puan türü ile öğrenci kabul eden diploma programları arasında yatay geçiş başvurusu yapılabilmesi için, öğrencinin merkezi sınava girdiği yıl itibarıyla geçmek istediği diploma programı için geçerli olan puan türünde aldığı merkezi yerleştirme puanının, geçmek istediği diploma programına eşdeğer yurt içindeki diğer üniversitelerin diploma programlarının en düşük taban puanından az olmaması şartı aranır.

Yatay Geçiş Destek Bursu

Üsküdar Üniversitesi, yatay geçiş yapan öğrencilerden kendi üniversitesinde herhangi bir burs veya indirimi olan öğrencilere ve devlet üniversitesinden yatay geçiş yapan öğrencilere %75’e varan oranlarda burs desteği sağlamaktadır.
Destek Bursları, Üsküdar Üniversitesi Burs Komisyonu tarafından, öğrencinin daha önceki burs durumu ve taban puanı dikkate alınarak belirlenmektedir.
Taban puanı ilgili bölümün %75, %50 veya %25 indirimli seçeneklerinden birine tutan öğrencilere puanlarının tuttuğu oranda burs desteği sağlanmaktadır. (2020 YKS’den itibaren yerleşen öğrenciler için %50 ve %25 indirimliye puanı tutanlara ilave %25 destek bursu verilecektir.)
Taban puanı ilgili bölümün ücretli seçeneğine tutan öğrencilere %25 Burs Desteği (Psikoloji bölümü hariç) sağlanmaktadır. (2020 YKS den itibaren yerleşen öğrenciler için geldiği üniversitede ilave tercih bursu alıyor ise belgelendirmesi şartıyla en fazla %25 e kadar ilave destek bursu verilecektir.)

Yatay Geçiş Başarı Bursu

Öğrencinin okulundaki ağırlıklı genel not ortalamasının 3,50-4,00 arasına olması durumunda belirlenmiş olan destek bursuna ilave 3.50-3.74 arasındaki not ortalaması için % 10, 3.75-4.00 arasındaki not ortalamasında ise %20 oranında burs desteği sağlanmaktadır.
Daha önce kendi okulunda önemli bilimsel çalışmalarda bulunmuş, sosyal sorumluluk projeleri geliştirmiş veya okul takımlarında aktif olarak yer almış olan öğrenciler bu durumlarını belgelendirmeleri ve Üsküdar Üniversitesi Burs Komisyonu’nun uygun görmesi şartıyla ilave burs desteği alabilirler.