Üsküdar Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu (SHMYO) Araştırma ve Uygulama Laboratuvarı; multidisipliner bir yaklaşımla ilaç Ar-Ge süreçleri, fonksiyonel ürün tasarımı ve biyoteknolojik analizlerin uluslararası standartlarda yürütülmesi amacıyla kurgulanmış ileri düzey bir araştırma merkezidir.
SHMYO Araştırma ve Uygulama Laboratuvarı Nedir? / Amacı Nedir?
Temel Amaç: SHMYO Araştırma ve Uygulama Laboratuvarının temel amacı; ilaç keşfi (drug discovery), small (küçük) moleküllerin sentezi, tezgah üstü (OTC) ürünlerin geliştirilmesi, bilgisayar destekli moleküler modelleme (in-siliko/moleküler docking) ve hücre dışı biyolojik aktivite testlerinin (in vitro) bilimsel standartlara uygun olarak yürütülmesini sağlamaktır. Laboratuvar, yerel ve küresel ölçekteki bilim insanları ile entegre Ar-Ge ağları kurarak ilaç, kozmetik ve gıda sanayisinin inovatif üretim süreçlerinde stratejik bir çözüm ortağı olmayı hedefler.
Öne Çıkan Özellikler: Üsküdar Üniversitesi Rektörlüğünün desteğiyle 2022 yılında kurulan laboratuvar, Türkiye'nin stratejik hedefleri arasında yer alan "yerli ve milli üretim" vizyonunu doğrudan desteklemektedir. Bu doğrultuda TÜBİTAK, TÜSEB ve TAGEM gibi ulusal fonlayıcı kurumların çağrı programlarına uygun nitelikte, yüksek katma değerli proje modelleri geliştirilmekte ve yönetilmektedir.
Akademik Katkı: Laboratuvar; Tıbbi ve Aromatik Bitkiler, Gıda Teknolojisi, Tıbbi Laboratuvar Teknikleri, Çevre Sağlığı ile Laboratuvar Teknolojisi gibi programlarda görev yapan öğretim üyelerinin ileri düzey araştırmalarına ev sahipliği yapar. Aynı zamanda önlisans, lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencilerinin bitirme projelerini ve lisansüstü tezlerini hazırlayabilecekleri kapsamlı bir akademik ekosistem sunar.
Laboratuvarda Bulunan Cihazlar ve Teknik Donanımlar
SHMYO Araştırma ve Uygulama Laboratuvarı, bilgisayar destekli modellemeden sentez ve aktivite testlerine kadar uzanan moleküler araştırma basamaklarına uygun altyapı ve donanım imkanlarına sahiptir:
- İn-Siliko ve Bilgisayar Destekli Modelleme İstasyonları: Kimyasal bileşiklerin hedef reseptörlerle etkileşimini simüle eden moleküler docking (moleküler kenetlenme) yazılımlarının çalıştırıldığı yüksek performanslı veri işlem birimleri.
- Kimyasal Sentez ve Sektörel Ürün Geliştirme Donanımları: Küçük moleküllü (small molecule) bileşiklerin sentezlenmesi, OTC (reçetesiz ilaç/takviye) ürün formülasyonlarının hazırlanması ve inovatif kozmetik teknolojilerinin pratik edilmesi için gerekli laboratuvar ekipmanları.
- İn Vitro Biyolojik Aktivite Laboratuvar Altyapısı: Sentezlenen veya izole edilen moleküllerin biyolojik etki mekanizmalarını, enzim inhibisyonlarını veya hücresel düzeydeki aktivitelerini test etmeye uygun analiz enstrümanları.
- Mikro ve Nanopartikül Geliştirme Sistemleri: Hedeflenmiş ilaç taşıyıcı sistemlerin, mikro/nanopartiküler formülasyonların tasarlanması ve karakterizasyon süreçlerinde kullanılan teknik altyapı.
- Yeşil Dönüşüm ve Atık Su Analiz Kitleri: Endüstriyel dönüşüm hamlelerine uygun çevre analizleri ve atık su yönetimi çalışmalarında kullanılan filtrasyon ve ölçüm düzenekleri.
Araştırma Alanları ve Uygulama Alanları
Laboratuvar bünyesinde, akademisyenler ve lisans/lisansüstü öğrenciler tarafından yürütülen güncel araştırma ve uygulama odakları şu başlıklar altında toplanmaktadır:
- Drug Discovery and Development (İlaç Keşfi ve Geliştirme): Bilgisayar destekli tasarımdan başlayarak yeni ilaç etken maddelerinin bulunması ve optimizasyon süreçleri.
- Doğal Ürünler Kimyası ve Total Sentez: Tıbbi ve aromatik bitkilerden sekonder metabolitlerin izolasyonu, karakterizasyonu ve organik kimya yöntemleriyle total sentezi.
- Kozmetik ve OTC Ürün Formülasyonları: Kozmetik sektöründeki yenilikçi teknolojilerin takibi, yeni nesil cilt/saç bakım ürünleri ve gıda takviyelerinin geliştirilmesi.
- Sanayide Yeşil Dönüşüm ve Çevre Yönetimi: Yeşil kimya ilkelerine uygun üretim modelleri, atık yönetimi projeleri ve endüstriyel atık suların analitik takibi.
- Biyoteknolojik Araştırmalar: Mikrobiyolojik ve moleküler biyolojik yöntemler kullanılarak biyoteknoloji tabanlı ürünlerin ve biyo-proseslerin geliştirilmesi.
Öğrencilere ve Sektöre Sağladığı Katkılar
- Çözüm Ortaklığı ve Endüstriyel Entegrasyon: Laboratuvar, gıda, kozmetik ve ilaç sanayisinde faaliyet gösteren firmaların ürün geliştirme (Ür-Ge) süreçlerinde akademik bir danışman ve Ar-Ge partneri olarak rol oynar.
- Erken Kariyer ve Tez Hazırlama İmkânı: Önlisanstan doktora seviyesine kadar geniş bir öğrenci kitlesi, küresel düzeyde geçerli olan "Drug Discovery" tekniklerini bizzat uygulayarak sektörel veya akademik kariyerlerine güçlü bir başlangıç yaparlar.
- Fonlanabilir Proje Deneyimi: Öğrenciler ve araştırmacılar; TÜBİTAK, TÜSEB ve TAGEM standartlarına uygun proje yazımı, bütçelendirilmesi ve yürütülmesi süreçlerinde doğrudan yer alarak proje yönetimi vizyonu kazanırlar.
Sıkça Sorulan Sorular
1. SHMYO Araştırma ve Uygulama Laboratuvarını hangi bölümler kullanmaktadır?
Bu laboratuvar başta Tıbbi Aromatik Bitkiler, Gıda Teknolojisi, Tıbbi Laboratuvar, Çevre Sağlığı ve Laboratuvar Teknolojisi programları olmak üzere, sağlık ve fen bilimleri alanında araştırma yürüten tüm önlisans, lisans ve lisansüstü (yüksek lisans/doktora) öğrencileri ile öğretim üyeleri tarafından kullanılmaktadır.
2. Laboratuvarda hangi temel alanlarda bilimsel araştırmalar yürütülür?
Laboratuvarda; bilgisayar destekli ilaç tasarımı (in-siliko), moleküler docking, small molekül sentezi, in vitro biyolojik aktivite testleri, doğal ürünler kimyası, kozmetik formülasyon geliştirme ve atık su yönetimi alanlarında bilimsel araştırmalar yürütülür.
3. SHMYO Araştırma Laboratuvarı dışarıdan sektörel iş birliklerine açık mıdır?
Evet, laboratuvar ilaç, kozmetik ve gıda sanayisinin yenilikçi üretim ve ürün geliştirme (Ür-Ge) projelerinde ticari ve endüstriyel kuruluşların çözüm ortağı olarak yer almayı temel amaç edinmiştir.
4. Laboratuvarda geliştirilen projeler hangi kurumlar tarafından desteklenmektedir?
Laboratuvar bünyesinde, Türkiye’nin stratejik hedeflerine uygun olarak TÜBİTAK, TÜSEB ve TAGEM gibi ulusal kurum ve kuruluşların çağrılarına yönelik proje çalışmaları oluşturulmakta ve süreçleri yönetilmektedir.
5. Öğrenciler bu laboratuvarda kendi tez veya bitirme projelerini çalışabilirler mi?
Evet, önlisans, lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri, laboratuvarın teknik altyapısını ve cihaz olanaklarını kullanarak bitirme projelerini ve akademik tezlerini hazırlama imkanına sahiptirler.
