Üsküdar Üniversitesi Protez-Ortez Atölyesi; çeşitli nedenlerle kollarını ve bacaklarını kaybeden bireyler için protez (yapay organ), kas-iskelet sistemine ait fonksiyonel bozuklukları olan hastalar için ise anatomik ve fizyolojik yapıya uygun ortez (yardımcı cihaz) üretimi gerçekleştirebilecek nitelikli sağlık teknikerleri yetiştiren uygulamalı bir eğitim merkezidir.
Üsküdar Üniversitesi Protez-Ortez Atölyesi Nedir? / Amacı Nedir?
Temel Amaç: Protez-Ortez Atölyesinin temel amacı; hastaların günlük yaşam aktivitelerini bağımsız şekilde devam ettirmelerini sağlayan biyomekanik destek cihazlarının ve yapay organların tasarımı, imalatı ve hastaya uyarlanması süreçlerinde görev alacak yetkin meslek elemanları yetiştirmektir.
Öne Çıkan Özellikler: Atölye, öğrencilerin mesleki yaşantılarında doğrudan karşılaşacakları sarf ve demirbaş malzemeleri üretim ortamında tanıması, bu ekipmanları güvenli şekilde kullanması ve imalat süreçlerine entegre etmesi için kurgulanmıştır. Eğitim modelinin merkezinde, ortopedik cihaz üretiminin gerektirdiği manuel hassasiyeti ve teknik el becerilerini en üst düzeye çıkarmak yer alır.
Akademik Katkı: Klinik ve teknik teorik bilgilerin pratik üretime dönüştürüldüğü atölye ortamı; öğrencilerin üç boyutlu şekil ve uzay ilişkilerini algılama yeteneğini geliştirerek, anatomik ölçülere tam uygun, hatasız ortopedik cihaz üretme reflekslerini pekiştirir.
Laboratuvarda Bulunan Cihazlar ve Teknik Donanımlar
Öne Çıkan Özellikler: Atölye altyapısı, mekanik şekillendirme, ölçüm, montaj ve tesviye işlemlerinin uluslararası standartlarda yürütülebilmesi için endüstriyel ve medikal üretim donanımlarıyla yapılandırılmıştır.
Demirbaş Makine ve Tezgâh Altyapısı
- Torna Taşlama ve Frezeleme Tezgâhları: Protez ve ortez bileşenlerinin mekanik olarak işlenmesi, şekillendirilmesi ve pürüzsüzleştirilmesi süreçlerinde kullanılan talaşlı imalat üniteleri.
- Kaynak Makineleri: Metal destek parçalarının ve eklem mekanizmalarının yapısal olarak birleştirilmesini sağlayan donanımlar.
- Matkap Makinesi, Havya ve Havya Matkapları: Delme, sabitleme ve elektronik/termal montaj işlemlerinde kullanılan yardımcı makineler.
- Büyük Çalışma Tezgâhları: Atölye içerisinde kolektif ve senkronize üretime imkan tanıyan 2 adet ana çalışma alanı.
- Sabitleme Mengeneleri: Malzemelerin hassas şekilde işlenebilmesi için konuşlandırılmış 4 adet boru mengenesi ve 24 adet düz mengene.
Ölçme, Markalama ve El Aletleri
- Hassas Ölçme ve Kontrol Aletleri: Boyutsal doğruluğu sağlamak amacıyla kullanılan kumpaslar ve mikrometreler.
- Şekillendirme ve Kesme Aletleri: Torna kalemleri, markalama aletleri, paftalar, raspalar, testereler ve zımpara taşları ile eğeler.
Sarf Malzemeleri ve Alçı Altyapısı
- Kalıplama ve Sabitleme Bileşenleri: Hasta üzerinden alınan anatomik ölçülerin modellemesinde kullanılan alçılar, sargılar, tutkallar ve montaj aşamaları için gerekli vidalar.
- Medikal Cihaz Bileşenleri: Uygulamalı eğitimlerde işlenen protez (yapay organ) malzemeleri ve ortez ham maddeleri.
Araştırma Alanları ve Uygulama Alanları
Atölye bünyesinde yürütülen tüm pratik eğitimler ve teknik imalat süreçleri şu ana uygulama alanlarında yoğunlaşmaktadır:
- Protez (Yapay Organ) Tasarımı ve İmalatı: Ampute bireylerin (kol veya bacak kaybı yaşayanlar) anatomik eksikliklerini giderecek ve biyomekanik fonksiyon sunacak yapay uzuvların üretimi.
- Ortez ve Yardımcı Cihaz Teknolojileri: Felç, skolyoz, eklem instabiliteleri gibi kas-iskelet sistemi bozukluklarında vücudu destekleyen, koruyan veya düzeltmeyi amaçlayan fonksiyonel cihazların yapımı.
- Ölçü Alma ve Negatif Kalıp Modelleme: Hasta odaklı yaklaşımla alçılı sargılar kullanarak anatomik ölçülerin çıkarılması ve pozitif modelaj süreçlerinin yürütülmesi.
- Talaşlı İmalat ve Tesviye Pratikleri: Torna, freze, eğe ve matkap gibi mekanik aletlerle protez-ortez bileşenlerinin hastaya özel modifikasyonlarının tamamlanması.
Öğrencilere ve Sektöre Sağladığı Katkılar
- Gelişmiş El ve Parmak Becerisi: Öğrenciler, torna tezgahından eğeye kadar tüm mekanik el aletlerini bizzat kullanarak, protez-ortez teknikerliğinin gerektirdiği yüksek el becerisine ve titiz çalışma disiplinine sahip olurlar.
- Fiziksel Dayanıklılık ve Sektörel Hazırlık: Mesleğin doğası gereği fiziksel güç gerektiren torna, matkap ve tesviye işlemlerini doğrudan atölyede deneyimleyen öğrenciler, iş hayatının fiziksel koşullarına tam adaptasyon sağlarlar.
- Endüstriyel Malzeme Okuryazarlığı: Protez ve ortez üretiminde kullanılan biyo-uyumlu malzemeleri, metalleri, polimerleri ve ölçüm aletlerini (kumpas, mikrometre) sahaya çıkmadan önce en ince detayına kadar kavrarlar.
Sıkça Sorulan Sosular
1. Üsküdar Üniversitesi Protez-Ortez Atölyesini hangi bölüm öğrencileri kullanır?
Bu atölye, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu bünyesinde yer alan Protez ve Ortez programı öğrencileri tarafından zorunlu mesleki pratik dersleri ve imalat uygulamaları için aktif olarak kullanılmaktadır.
2. Atölyede öğrenciler hangi cihaz ve makineleri kullanmayı öğrenirler?
Öğrenciler atölyede; torna taşlama ve frezeleme tezgâhlarını, kaynak makinelerini, matkap makinelerini, kumpas ve mikrometre gibi hassas ölçüm aletlerini, düz ve boru mengenelerini aktif olarak kullanmayı öğrenirler.
3. Protez-Ortez Atölyesinde ne tür tıbbi cihazların üretimi pratik edilmektedir?
Atölyede, kollarını ve bacaklarını kaybeden bireyler için protez (yapay organ) çeşitleri ile kas-iskelet sistemi bozuklukları olan hastaların günlük yaşamlarını destekleyici ortez (yardımcı cihazlar) üretimi pratik edilmektedir.
4. Bir protez-ortez teknikeri adayının sahip olması gereken fiziksel özellikler nelerdir?
Bu mesleği icra edecek kişilerin el ve parmak becerisine, şekil ve uzay ilişkilerini algılama yeteneğine sahip, titiz ve dikkatli olmaları gerekir. Ayrıca torna, eğe, matkap gibi aletlerle çalışıldığı için fiziksel güç ve dayanıklılık gerektiren bir yapıya sahip olmalıdırlar.
5. Toz ve kimyasal hassasiyeti olanlar bu atölyede çalışabilir mi?
Atölyede yoğun olarak alçı, zımpara tozları, tutkallar ve çeşitli boyutsal kimyasallar kullanılarak üretim yapıldığı için, bu mesleği seçecek kişilerin toz ve kimyasal maddelere karşı alerjilerinin olmaması kritik bir sağlık gereksinimidir.
