Üsküdar Üniversitesi İleri Toksikoloji Analiz Laboratuvarı; toksik ve bağımlılık yapan maddelerin biyolojik örneklerde teşhis, tayin ve miktarsal analizlerini uluslararası akreditasyon standartlarında gerçekleştirerek, madde kullanımının önlenmesine, takibine ve tedavi süreçlerine yüksek doğrulukla katkı sağlayan ileri teknoloji bir tanı ve araştırma merkezidir.
İleri Toksikoloji Analiz Laboratuvarı Nedir? / Amacı Nedir?
Temel Amaç: Laboratuvarımızın temel amacı; toksik ve bağımlılık yapıcı etkisi bulunan maddelerin tüm teşhis, tayin ve hassas miktar analizlerini gerçekleştirmektir. Bu doğrultuda, uyuşturucu madde kullanımının önlenmesinde ve klinik bağımlılık tedavilerinde kanıta dayalı tıbbi veri sunmak, Avrupa Birliği (AB) standartlarına entegre şekilde uluslararası iş birliklerini ve fiziksel/teknik altyapıyı sürekli geliştirmek hedeflenmektedir.
Öne Çıkan Özellikler: Laboratuvarımız, AB-1024-T Akreditasyon Numarası ile 24.06.2016 tarihinden itibaren TS/EN ISO 17025 Akreditasyonuna sahiptir. Aynı zamanda uluslararası saygınlığı olan CAP (The College of American Pathologists) dış kalite kontrol programının resmi bir üyesidir. Laboratuvarımızda yürütülen her bir test süreci, TS/EN ISO 17025 ve CAP kurallarına tam uyumlu olarak valide edilmekte; her 3 ayda bir CAP tarafından gönderilen kör dış kalite kontrol numuneleri başarıyla çalışılarak çift yönlü denetlenmektedir.
Akademik Katkı ve Analitik Güvence: NPGRUP Laboratuvarları Kalite Kontrol Programı kapsamında, laboratuvarımız "Ölçemediğimiz bir şeyi iyileştiremeyiz" ilkesiyle hareket eder. Sistematik analitik hata yapmamak ve olası rastgele hataları kabul edilebilir uluslararası sınırların altında tutmak laboratuvarımızın temel sorumluluğudur. Bu titiz altyapı, toksikoloji çalışmalarında uzmanlaşmış biyokimya teknik kadrosu ile desteklenerek klinik ve akademik araştırmalara üst düzey güvence sağlar.
Laboratuvarda Bulunan Cihazlar ve Teknik Donanımlar
Laboratuvarda, biyolojik materyallerden eser miktardaki toksik bileşenlerin ve bağımlılık yapıcı maddelerin kantitatif (miktarsal) doğrulanması amacıyla altın standart kabul edilen şu ileri teknoloji donanımlar kullanılmaktadır:
- Waters XEVO TQD UPLC-MS/MS Sistemi: Ultra performanslı sıvı kromatografisi ile ardışık kütle spektrometrisini (Ultra-performance liquid chromatography coupled with tandem mass spectrometry) birleştiren, uyuşturucu ve toksik maddelerin idrar ve diğer matrislerdeki miktarsal analizlerini en yüksek hassasiyetle gerçekleştiren sistem.
- "Drugtarama" Temel Biyokimyasal Analiz İstasyonları: Rutin biyokimyasal hizmetler ve hızlı tarama testlerinin koordinasyonu için yapılandırılmış tarama modülleri.
- Numune Hazırlama ve Ekstraksiyon Üniteleri: Kan, idrar ve saç teli gibi karmaşık biyolojik matrislerden uyuşturucu bileşenlerin yüksek saflıkta ayrıştırılmasını sağlayan santrifüj, evaporatör ve katı faz ekstraksiyon (SPE) düzenekleri.
- Yasal Atık ve Depolama Donanımları: Analiz sonrası bekleme süresini dolduran biyolojik örneklerin yasal mevzuata uygun olarak tutanakla tıbbi atığa teslim edilene kadar güvenle saklandığı soğuk zincir muhafaza üniteleri.
Araştırma Alanları ve Uygulama Alanları
Laboratuvar bünyesinde TS/EN ISO 17025 standartlarında yürütülen temel biyokimyasal ve toksikolojik uygulama ve analiz alanları şunlardır:
- Miktarsal (Kantitatif) Bağımlılık Maddesi Analizleri: Opiat, amfetamin grubu, esrar (kanabinoitler), sentetik kanabinoitler (bonzai vb.), alkol ve kokain gibi bağımlılık yapıcı maddelerin spesifik analizörler ile tayini.
- Çoklu Biyolojik Matris Çalışmaları: Bağımlılık hastalarında ve risk gruplarında uyuşturucu maddelerin kanda, idrarda ve saç telinde analitik yöntemlerle tespiti.
- Çift Yönlü Kalite Kontrol ve Validasyon: Laboratuvar hizmetlerinde öz değerlendirme yapma imkanı sunan rutin iç kalite kontrol çalışmaları ile her 3 ayda bir uluslararası kıyaslama sağlayan CAP dış kalite kontrol idrar testlerinin yürütülmesi.
- Yasal Mevzuata Uygun Atık Yönetimi: Test süreçleri tamamlanan ve yasal bekleme süresi dolan numunelerin, çevre ve biyoguvenlik protokollerine uygun olarak tutanak eşliğinde tıbbi atık imha sistemine teslim edilmesi.
Öğrencilere ve Sektöre Sağladığı Katkılar
- Uluslararası Akredite Raporlama Yetkinliği: Laboratuvarda test edilen sonuçların TS/EN ISO 17025 ve CAP güvencesinde olması, sektöre ve klinik tıbba uluslararası düzeyde kabul gören, tanısal değeri kesinleşmiş analitik raporlar sağlar.
- Psikiyatri ve Bağımlılık Tedavisine Doğrudan Destek: Toplumun ruh sağlığı düzeyini yükseltmek amacıyla, psikiyatrideki yeni tedavi yöntemleri laboratuvarın sunduğu güvenilir ve hızlı toksikolojik verilerle eş zamanlı desteklenir.
- Hata Payı İyileştirme Fırsatları: Çift yönlü denetleme mekanizması sayesinde, olası uygunsuz sonuçlarda anında düzeltici/önleyici faaliyetler tetiklenerek analitik kalitede sürekli iyileştirme kültürü sektöre ve akademik kadroya aktarılır.
Sıkça Sorulan Sorular
1. İleri Toksikoloji Analiz Laboratuvarının uluslararası akreditasyonları nelerdir?
Laboratuvarımız, AB-1024-T akreditasyon numarası ile TS/EN ISO 17025 Akreditasyonuna sahiptir ve aynı zamanda uluslararası CAP (The College of American Pathologists) dış kalite kontrol programının resmi bir üyesidir.
2. Laboratuvarda hangi biyolojik örnekler üzerinde testler yapılmaktadır?
Bağımlılık hastalarında ve risk gruplarında uyuşturucu madde ve toksikolojik taramalar; kanda, idrarda ve saç telinde gerçekleştirilmektedir.
3. Toksikoloji laboratuvarında hangi uyuşturucu ve bağımlılık yapan maddelerin analizi yapılabilmektedir?
Laboratuvarda opiat, amfetamin grubu, esrar, sentetik kanabinoitler, alkol ve kokain gibi bağımlılık yapan maddelerin miktarsal (kantitatif) analizleri gerçekleştirilmektedir.
4. Analizlerde hangi teknolojik cihaz altyapısı kullanılmaktadır?
Miktarsal toksikoloji analizlerinde, alanında altın standart kabul edilen Waters XEVO TQD Ultra-performance liquid chromatography coupled with tandem mass spectrometry (UPLC-MS/MS) cihazı kullanılmaktadır.
5. Analizi biten ve bekleme süresi dolan numunelere ne yapılmaktadır?
Laboratuvarımızda analiz süreci tamamlanan ve yasal bekleme süresini dolduran tüm biyolojik örnekler, yasal mevzuata uygun olarak imha edilmek üzere resmi tutanakla tıbbi atığa teslim edilmektedir.
