Prof. Dr. Nevzat Tarhan: “Öncelikle psikiyatrik geçmişi ve klinik durumu incelenmeli”

Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, son günlerde İstanbul’da yaşanan ve kamuoyunda geniş yankı uyandıran taciz olaylarına ilişkin CNN Türk canlı yayınında değerlendirmelerde bulundu. Kişiyi muayene etmeden psikiyatrik tanı koymanın doğru olmayacağını vurgulayan Tarhan, olayı genel psikiyatri bilgisi ışığında ele alarak duygu durum bozuklukları ve kişilik bozukluklarının davranışlara etkisini, cezai yaptırımları değerlendirdi.  

Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, CNNTÜRK’te yayınlanan Göksu Öngören Özgür’ün sunduğu ‘Neler Oluyor?’ programının canlı yayın konuğu oldu. 

Son günlerde İstanbul’un farklı noktalarında bir hanımefendinin erkekleri iş yerinde taciz ettiği yönündeki görüntülerin ele alındığı programda Tarhan, duygu durum bozukluğu yaşayan bireylerde görülebilen davranışsal değişikliklerini anlattı.

“Hastalıkla duygusal muhakemeleri bozuluyor”

Tarhan; “Duygu durum bozukluğu olan hastalarımızda bu tarz yasal sorunlar yaşayanlar olabiliyor. Duygularını yönetemeyen bu kişilerde, önceleri manik depresif bozukluk olarak adlandırılan ve günümüzde yeni terminolojide bipolar bozukluk olarak tanımlanan hastalık söz konusu olabiliyor. Bu kişilerde hastalık döneminde duygusal muhakeme bozuluyor. İnsan, yaptığı davranışın doğru mu yanlış mı, uygun mu değil mi, geçerli mi değil mi olduğuna beynin ön bölgesiyle karar verir. O bölgedeki kimyasal ileti bozulduğu zaman bu davranışlar ortaya çıkıyor. Eğer bu kişi ileri yaşta olsaydı, bipolar bozukluk frontal demans denilen bir duruma dönüşebiliyor. Yani bir çeşit demans, Alzheimerın bir türü gibi değerlendirebileceğimiz tablolar ortaya çıkabiliyor. Bu da bu hastalıklarda rastladığımız durumlardan biridir.” dedi.

“Öncelikle psikiyatrik geçmişi ve klinik durumu incelenmeli!” 

Prof. Dr. Nevzat Tarhan, herhangi bir kişi hakkında sağlıklı değerlendirme yapılabilmesi için öncelikle psikiyatrik geçmişinin ve klinik durumunun incelenmesi gerektiğini vurguladı.

Tarhan; “O kişiyi muayene etmeden bir yorum yapmak doğru değil ama buradan hareketle genel bir değerlendirme yapabiliriz. Bu kişinin öz geçmişine bakmak gerekiyor, psikiyatrik tedavi görüp görmediğini incelemek gerekiyor. Böyle durumlarda vakit kaybetmeden klinik tedavi gerekir. Çünkü bu kişinin kendisine ve çevresine zarar verme davranışıdır. Aynı zamanda toplum düzenini bozucu bir davranıştır. Bu tablo bipolar bozuklukla da ilişkili olabilir.” ifadelerini kullandı.

“Borderline kişilikler ustaca yapıyor…”

Tarhan, bu tür davranışların yalnızca bipolar bozuklukla değil, bazı kişilik bozukluklarıyla da ilişkili olabileceğine dikkat çekti. Tarhan; “Borderline kişilik bozukluğu var. Eğer bu kişi geçmişinde bipolar tanısı almadıysa, borderline kişilik bozukluğu ya da antisosyal kişilik bozukluğu olabilir. Borderline kişilik bozukluğu olan kişiler bu tür davranışları çok aleni yapmazlar, daha ustaca hareket ederler. Adeta avcı gibi tuzak kurarlar. Buradaki davranış ise yaptığı davranışın sonucunu hesap etmeden, rastgele yapılmış gibi görünüyor. Ulu orta gerçekleştiriliyor. Eğer borderline kişilik bozukluğu olan biri olsaydı önce oturur, konuşur, çay kahve içer, bir şey ısmarlar, daha farklı bir yaklaşım sergilerdi. Burada ise kişi, yaptığı davranışın suç olduğunu sağlıklı şekilde muhakeme edemiyor gibi gözüküyor.” şeklinde konuştu.

“İki seçenek var”

Tarhan, bu tür olaylarda farklı psikiyatrik olasılıkların birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, kesin sonuca ancak ayrıntılı incelemeyle ulaşılabileceğini söyledi.

Canlı yayında gazetecilerin sorularını yanıtlayan Tarhan; “İki seçenek var. Birincisi kişilik bozukluğu. Antisosyal veya borderline kişilik bozukluğu olabilir. Bazen histriyonik kişilik yapısına sahip kişilerde de bu şekilde davranışlar görülebiliyor. Erkeklerde daha çok antisosyal, kadınlarda ise histriyonik kişilik özellikleri ön plana çıkabiliyor. Bu kişiler bazı şeyleri abartarak ilgi çekmeye çalışırlar. Cinsellik davranışı olmadan da ilgi çekmek amacıyla bu tür davranışlarda bulunanlar vardır. Egolarını bu şekilde tatmin eder, bu şekilde beslenirler. Diğer taraftan, eğer bu durum bipolar bozuklukla ilişkiliyse kişi böyle bir olayı planlamadan, hesap etmeden gerçekleştirebilir. Ancak burada kişinin bunu planlayarak mı yaptığı, tasarlayıp tasarlamadığı mutlaka değerlendirilmelidir. Ayrıca daha önce ilaç kullanıp kullanmadığına da bakmak gerekir.” diye konuştu.