Türkiye'de komşuluk ilişkilerinden memnuniyet oranı yüzde 80,6 olmasına rağmen modern kent yaşamında komşuluk ilişkilerinin niteliği değişiyor. 17 Kasım Dünya Komşuluk Günü dolayısıyla değerlendirmelerde bulunan Sosyolog Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, aynı apartmanda yaşamanın artık toplumsal yakınlık anlamına gelmediğine dikkat çekti. Dijitalleşmenin yeni bir komşuluk kültürü oluşturduğunu belirten Prof. Dr. Süleymanlı, “Komşularımızın telefon numarasını biliyoruz ama bazen isimlerini bile bilmiyoruz.” dedi.
İçerik
Komşuluk bitmedi, biçim değiştirdi!

Üsküdar Üniversitesi Sosyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, 17 Kasım Dünya Komşuluk Günü dolayısıyla modern kent yaşamında değişen komşuluk ilişkilerini, dijital komşuluğu, yalnızlaşmayı ve toplumsal dayanışmanın önemini değerlendirdi.
Komşuluk ilişkilerinden memnuniyet yüzde 80,6!
Kentleşme ve bireyselleşmeyle birlikte komşuluk ilişkilerinin ortadan kalktığı yönündeki yaygın kanaatin istatistiklerle tam olarak örtüşmediğini belirten Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, “Komşuluğun bittiğini değil, biçim değiştirdiğini söylemek daha doğru.” dedi.
TÜİK'in 2025 Yaşam Memnuniyeti Araştırması'na göre Türkiye'de komşuluk ilişkilerinden memnun olanların oranının yüzde 80,6 olduğunu, bu oranın 2003 yılında ise yüzde 80,2 düzeyinde bulunduğunu ifade eden Prof. Dr. Süleymanlı, şöyle devam etti:
“Yaygın kanaatin aksine, komşuluk ilişkilerinden duyulan memnuniyette belirgin bir gerileme görülmüyor. Ancak ilişkilerin niteliği değişiyor. Özellikle büyükşehirlerde yoğun çalışma hayatı, sık taşınma ve site yaşamı, komşuluk ilişkilerini yeniden şekillendiriyor. Günümüzde insanlar samimiyet kadar kişisel mahremiyete ve karşılıklı saygıya da önem veriyor.”
Aynı apartmanda yaşamak, aynı topluluğun parçası olmak anlamına gelmiyor!
Geleneksel komşuluk anlayışındaki değişimin yalnızca bireyselleşmeyle açıklanamayacağını dile getiren Prof. Dr. Süleymanlı, “Asıl sorun komşuluğun ortadan kalkması değil, fiziksel yakınlığın her zaman toplumsal yakınlığa dönüşmemesidir. Aynı apartmanda yaşamak, aynı topluluğun parçası olmak anlamına gelmiyor.” ifadelerini kullandı.
WhatsApp grupları yeni komşuluk kültürü oluşturuyor!
Dijitalleşmenin komşuluk ilişkilerini dönüştürdüğünü belirten Prof. Dr. Süleymanlı, apartman WhatsApp grupları ve mahalle platformlarının artık gündelik yaşamın önemli bir parçası hâline geldiğini ifade etti.
Bu platformların yardımlaşma, bilgi paylaşımı ve afet dönemlerinde dayanışmayı kolaylaştırdığını belirten Prof. Dr. Süleymanlı, “Komşularımızın telefon numarasını biliyoruz ama bazen isimlerini bile bilmiyoruz. Üstelik bu gruplar zaman zaman şikâyet ve tartışmaların yaşandığı ortamlara dönüşebiliyor. Dijital komşuluk yeni bir toplumsal gerçekliktir. Ancak aynı WhatsApp grubunda bulunmak değil, ihtiyaç anında birbirinin yanında olabilmek gerçek komşuluğun göstergesidir.” dedi.
Türkiye'de yaklaşık 1 milyon 836 bin yaşlı tek başına yaşıyor!
Türkiye'de tek kişilik hanelerin oranının 2025 yılında yüzde 20,5'e yükseldiğini hatırlatan Prof. Dr. Süleymanlı, yaklaşık 1 milyon 836 bin yaşlının da tek başına yaşadığını kaydetti.
Bu verilerin doğrudan yalnızlığın göstergesi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Süleymanlı, “Bu rakamlar yalnızlığın doğrudan ölçüsü değildir ancak komşuluğun sosyal destek işlevinin neden daha önemli hâle geldiğini gösteriyor. Özellikle tek başına yaşayan yaşlılar için güvenilir bir komşu, gündelik yaşamın önemli bir destek kaynağı olabilir.” diye konuştu.
Yüzlerce dijital bağlantı, yalnızlığı ortadan kaldırmıyor!
Gençlerin dijital ortamda çok sayıda insanla iletişim kurmasına rağmen yaşadıkları çevreye aidiyet hissetmeyebildiğine işaret eden Prof. Dr. Süleymanlı, yalnızlığın yalnızca fiziksel olarak tek başına olmakla açıklanamayacağını söyledi.
Prof. Dr. Süleymanlı, “Gençlerde ise farklı bir durum söz konusu. Dijital ortamda yüzlerce bağlantıya sahip olmak, yaşanılan çevreye aidiyet hissedildiği anlamına gelmiyor.” Diyerek, şu değerlendirmede bulundu:
“Yalnızlığın ölçüsü çevremizde kaç insan bulunduğu değil, ihtiyaç duyduğumuzda kaç insana güvenebildiğimizdir. Komşuluk bu nedenle yalnızlıkla mücadelede önemli bir toplumsal dayanışma kaynağıdır.”
İyi komşuluk, birbirinin hayatına karışmak değil!
Apartman ve site yaşamında gürültü, otopark, aidat ve ortak alanların kullanımı gibi konuların komşular arasında anlaşmazlıklara yol açabildiğini anlatan Prof. Dr. Süleymanlı, bu sorunların yalnızca tahammülsüzlükle açıklanamayacağını ifade etti.
Farklı yaşam tarzlarının sınırlı alanlarda bir arada bulunmasının ve ortak yaşam kurallarının yeterince benimsenmemesinin de anlaşmazlıkları artırabildiğine dikkat çekenProf. Dr. Süleymanlı, dijital apartman gruplarının küçük sorunları zaman zaman büyük tartışmalara dönüştürebildiğini söyledi.
Prof. Dr. Süleymanlı, modern komşulukta güven ve mahremiyet dengesinin önemini şu sözlerle anlattı:
“İyi komşuluk, birbirinin hayatına karışmak değil, birbirinin hayatını kolaylaştırmaktır. Modern komşulukta samimiyet kadar kişisel sınırlara saygı da önemlidir.”
Deprem anında ilk yardıma koşan kişi komşumuz olabilir!
Komşuluk ilişkilerinin yalnızca sosyal yaşam açısından değil, afetlere hazırlık ve kriz dönemlerinde dayanışma bakımından da kritik önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Süleymanlı, “Özellikle deprem gerçeğiyle yaşayan Türkiye'de komşuluk yalnızca kültürel bir değer değil, aynı zamanda hayati bir dayanışma ağıdır. Afet anında ilk yardımımıza koşabilecek kişi çoğu zaman en yakınımızdaki komşumuzdur.” diye konuştu.
Geçmişin komşuluğunu değil, yeni bir dayanışma kültürünü oluşturmalıyız!
Komşuluk ilişkilerini güçlendirmek için insanların bir araya gelebileceği sosyal ortamların oluşturulması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Süleymanlı, mahalle parkları, ortak bahçeler, kültür merkezleri ve yerel dayanışma ağlarının bu açıdan önemli olduğunu söyledi.
Komşuluk kültürünün geçmişteki biçimiyle yeniden kurulmasından ziyade bugünün yaşam koşullarına uyarlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, “Bugün ihtiyacımız olan geçmişin komşuluğunu aynen geri getirmek değil, modern kent yaşamına uygun, dijital imkânlardan yararlanan ve güven üzerine kurulu yeni bir komşuluk kültürüdür.” şeklinde sözlerini tamamladı.
Paylaş
Sizi Arayalım
Diğer Haberler
- Dijital çağın acı gerçeği: “Akıllı telefon olmak istiyorum”
- Dr. Öğr. Üyesi Gülcan Ayral: “İklim sorumluluğu günlük yaşamda ve kurumsal işleyişte somutlaşıyor”
- Prof. Dr. Nevzat Tarhan: “Zaman ve dikkat katili dijital dünyada bilgeleşmek zorundayız”
- Üsküdar Üniversitesi, EURAS GHECF 2026 etkinliğine katıldı
- Üsküdarlı akademisyen doku takibinin teknik püf noktalarını anlattı





