İSG’den endüstriyel robotlarda güvenli çalışma rehberi

Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi İş Sağlığı ve Güvenliği Bölüm Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan’ın yazarları arasında yer aldığı “Endüstriyel Robotlarda Emniyetli ve Güvenli Çalışmaya İlişkin Esaslar ve Uygulamalar” kitabı, Üsküdar Üniversitesi Yayınları tarafından çıktı. Endüstriyel robot güvenliği alanındaki güncel gelişmeleri ve 2025 yılında güncellenen ISO 10218-1 ve ISO 10218-2 standartlarını ele alan eser, Türkçe ve İngilizce olarak okuyucuyla buluştu. Kitabın yayımlandığı dönemde Üsküdar Üniversitesi, robot emniyeti standardizasyonu alanında Türkiye’de ilk kez gerçekleştirilen uluslararası çalışma toplantısına da ev sahipliği yaparak bu alandaki akademik çalışmalarını uluslararası standart geliştirme süreçleriyle buluşturdu.

Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi İş Sağlığı ve Güvenliği Bölümü, iş sağlığı ve güvenliği alanındaki eğitim ve araştırma çalışmalarının yanı sıra gelişen teknolojilerin güvenli kullanımına yönelik akademik çalışmalarını da sürdürüyor. 

Bu çalışmaların bir yansıması olarak Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan, Ali Orhan Karacığan ve Erhan Eskicumalı tarafından hazırlanan “Endüstriyel Robotlarda Emniyetli ve Güvenli Çalışmaya İlişkin Esaslar ve Uygulamalar / Fundamentals and Practices for Safe Operation of Industrial Robots” isimli kitap, Üsküdar Üniversitesi Yayınları tarafından yayımlandı.

İSG alanında robot güvenliğine odaklanan güncel kaynak…

1960’lı yıllardan günümüze endüstriyel robotlarda güvenli çalışmaya ilişkin gelişmeleri ele alan kitapta, dijitalleşme ve Endüstri 4.0 ile birlikte çalışma hayatında daha yaygın hale gelen robot teknolojilerinin güvenli kullanımına ilişkin esaslar değerlendiriliyor.

Özellikle işbirlikçi robotların klasik endüstriyel robotlarla birlikte sağlık, gıda, otomotiv ve metal gibi farklı sektörlerde daha yoğun kullanılmaya başlamasının, insan-robot etkileşiminde güvenlik konusunu daha önemli hale getirdiğine dikkat çekiliyor.

Kitap, daha önce “İş Birlikçi Endüstriyel Robotlarda İş Güvenliği Yaklaşımı” adıyla yayımlanan çalışmanın güncellenerek yeniden ele alınmasıyla hazırlandı. İlk baskısı Şubat 2021’de Efe Akademi tarafından, ikinci baskısı ise Mart 2022’de İKSAD Yayınevi tarafından Türkçe olarak yayımlanan eser, yeni baskısında güncel gelişmeler ve uygulamalar doğrultusunda kapsamını genişletti.

Güncel standartlar kitaba taşındı

Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi İş Sağlığı ve Güvenliği Bölüm Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan’ın akademik çalışmalarında iş sağlığı ve güvenliği, makine emniyeti, güvenirlik mühendisliği ve yeni teknolojilerin güvenli kullanımı önemli bir yer tutuyor. Uçan’ın Üsküdar Üniversitesindeki akademik faaliyetleri kapsamında “İş birlikçi endüstriyel robotlarda iş güvenliği ve risk analizi yaklaşımları” başlıklı lisansüstü tez çalışmalarının da yürütüldüğü görülüyor. 

Yeni kitapta da bu akademik birikim doğrultusunda endüstriyel robot emniyetine ilişkin güncel gelişmelere yer veriliyor. Özellikle ISO 10218-1 ve ISO 10218-2 standartlarının 2025 yılında yayımlanan yeni versiyonları kapsamında gerçekleştirilen güncellemeler, esere eklenen yeni bölümde ele alınıyor.

Kitabın önsözünde, endüstriyel robot emniyetindeki gelişmelerin doğru anlaşılabilmesi için standartların geçmişten bugüne geçirdiği değişimin de bilinmesi gerektiğine dikkat çekiliyor. Bu kapsamda 2025 revizyonlarının başlıca konuları hakkında genel bir bilgilendirme sunuluyor.

Türkçe ve İngilizce olarak yayımlandı

Kitap, endüstriyel robot güvenliği alanında çalışan iş sağlığı ve güvenliği profesyonelleri, mühendisler ve araştırmacılar için güncel ve uygulamaya yönelik bir kaynak olarak hazırlandı.

Eserin bu baskısında ilk kez İngilizce çeviriye de yer verildi. Böylece kitap, endüstriyel robotlarda güvenli çalışma konusunda hem Türkçe hem de İngilizce içerik sunuyor.

Kitabın İngilizce çevirisi Ceren Uçan ve Dr. Nafiseh Farajirad tarafından gerçekleştirildi.

İSG yayınlarına QR kodla erişim imkânı

Kitabın dikkat çeken özelliklerinden biri de iş sağlığı ve güvenliği alanında yayımlanan ilgili çalışmaların çevrim içi versiyonlarına QR kodlar aracılığıyla erişim imkânı sunması oldu.

Kitabın sonunda yer alan QR kodlar üzerinden alana ilişkin yayınların çevrim içi hallerine ulaşılabiliyor. Böylece eser, basılı bir kaynak olmanın yanı sıra okuyucuların dijital kaynaklara da erişebildiği bütünleşik bir başvuru kaynağı niteliği taşıyor.

Üsküdar Üniversitesi robot emniyeti standardizasyon çalışmalarına ev sahipliği yapmıştı

Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi İş Sağlığı ve Güvenliği Bölümü, kitapta ele alınan robot güvenliği konusundaki akademik çalışmaların yanı sıra uluslararası standardizasyon çalışmalarına da katkı sunuyor. Üsküdar Üniversitesinde gerçekleştirilen uluslararası çalışma toplantısında, ISO/TC 299 – WG 14 kapsamında hazırlanan ISO/WD 26058-1 – Safety Requirements for Industrial Mobile Robots standardı üzerinde çalışmalar yürütüldü. Türkiye’de robot emniyeti standardizasyonu alanında ilk kez gerçekleştirilen toplantıda 11 ülkeden 30’un üzerinde uzman bir araya geldi. 
Toplantı, İş Sağlığı ve Güvenliği Bölüm Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan ile Sağlık Bilimleri Enstitüsü Müdür Yardımcısı Dr. Öğr. Üyesi Sertaç Temur’un iş sağlığı ve güvenliği, makine emniyeti ve yeni teknolojilerin güvenli kullanımı alanlarında yürüttükleri çalışmalar kapsamında Üsküdar Üniversitesinde gerçekleştirildi. Toplantılarda endüstriyel mobil robotların çalışanlarla aynı çalışma alanını paylaşmasından doğabilecek riskler ve bu risklerin tasarım ile güvenlik tedbirleriyle kontrol altına alınmasına yönelik gereklilikler ele alındı. 

Makine ve robot emniyetinde uluslararası çalışmalar Üsküdar’da buluşuyor

Üsküdar Üniversitesi, 2026 yılı içerisinde makine ve robot emniyeti alanında Türkiye’de gerçekleştirilen iki uluslararası standardizasyon toplantısına ev sahipliği yaptı. Nisan ayında gerçekleştirilen ilk toplantıda prEN 50742 standardının geliştirilmesine yönelik çalışmalar yürütülürken, ağustos-eylül aylarında düzenlenen ikinci toplantıda endüstriyel mobil robotların güvenli kullanımına yönelik ISO/WD 26058-1 standardı üzerinde çalışıldı.
Bu çalışmalar, Sağlık Bilimleri Fakültesi İş Sağlığı ve Güvenliği Bölümünün yalnızca eğitim ve araştırma faaliyetleriyle değil, makine emniyeti, robot güvenliği ve uluslararası standartların geliştirilmesi süreçleriyle de doğrudan ilişki kurduğunu ortaya koyuyor.

Kitap, Rektör Prof. Dr. Nazife Güngör’e de takdim edildi

Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan, kitabı Üsküdar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nazife Güngör’e makamında takdim etti. Görüşmede, iş sağlığı ve güvenliği alanında gerçekleştirilen akademik çalışmalar, endüstriyel robotların güvenli kullanımına yönelik gelişmeler ve Üsküdar Üniversitesinin bu alandaki uluslararası standardizasyon çalışmalarına katkıları değerlendirildi.

İSG’de Üsküdar Üniversitesi Yayınlarından çıkan 10’uncu eser!

“Endüstriyel Robotlarda Emniyetli ve Güvenli Çalışmaya İlişkin Esaslar ve Uygulamalar”, Üsküdar Üniversitesi Yayınları tarafından yayımlanan 10’uncu eser olma özelliğini taşıyor.

Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan, Ali Orhan Karacığan ve Erhan Eskicumalı tarafından hazırlanan kitap; endüstriyel robotların güvenli kullanımına ilişkin geçmişten günümüze gelişmeleri, güncel standartları ve uygulamaları bir araya getiriyor. Türkçe ve İngilizce olarak yayımlanan eser, iş sağlığı ve güvenliği alanında çalışan profesyonellerin yanı sıra mühendisler, akademisyenler, araştırmacılar ve robot teknolojileriyle çalışan sektör profesyonelleri için başvuru kaynağı olmayı hedefliyor.